Kịch bản khi biến thể phụ BA.5 xâm nhập nước ta

Biến thể phụ BA.5 của Omicron phổ biến trên thế giới đã xâm nhập nước ta. Các chuyên gia và tổ chức quốc tế khuyến cáo, các quốc gia cần duy trì biện pháp ứng phó như tiêm vaccine tăng cường, mũi nhắc lại cho những nhóm có nguy cơ mắc bệnh và tăng cường hệ thống giám sát trọng điểm.
Ảnh hưởng từ biến thể Omicron, Mỹ sẽ thiếu hụt nguồn cung từ 4-6 tuần tới Biến thể Delta có sức lây lan mạnh và dữ dội hơn các chủng virus trước đó

Kịch bản khi vaccine còn hiệu lực bảo vệ hoặc virus kháng vaccine

Trao đổi với báo chí, GS.TS. Phan Trọng Lân, Cục trưởng Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế) cho biết, sự tiến hóa của một virus là rất khôn lường. Sự tiến hóa này được đánh giá trên các tiêu chí, như sự lây lan, mức độ mắc bệnh nặng hay nhẹ, nguy cơ nhập viện, nguy cơ tử vong… Theo kinh nghiệm, một đại dịch sẽ có xu hướng tăng dần miễn dịch nếu có vaccine hoặc sau khi con người mắc bệnh, khi tăng dần số lượng này thì sẽ giảm dần biến thể, từ đó virus hoặc biến mất hoặc trở thành bệnh lưu hành.

Thực tế với SARS-CoV-2, sự tiến hóa của nó qua 5 đợt dịch xảy ra ở nước ta trong gần 3 năm vừa rồi cho thấy, virus này thay đổi nhiều biến chủng, từ Alpha, Delta, Omicron và 5 biến thể phụ của Omicron. Điều này cho thấy, các biến chủng của SARS-CoV-2 rất khó lường.

"Từ tháng 9/2011, ở nước ta xuất hiện biến chủng Delta có sự lây lan rất nhanh và sang tháng 11/2011 đã ghi nhận nhiều ca bệnh nặng. Đến nay, biến thể BA.4, BA.5 của biến chủng Omicron lây lan còn nhanh hơn. Nếu chủ quan, tỉ lệ tiêm chủng thấp, nhiều vùng khó kiểm soát bệnh thì sẽ có nguy cơ trở thành vùng dịch mới", đại diện Cục Y tế dự phòng cho biết.

Cũng theo ông Phan Trọng Lân, hiện biến thể phụ BA.5 của Omicron đã xâm nhập vào Việt Nam và có thể lấn át biến thể phụ cũ BA.2 đang chiếm ưu thế ở nước ta. Trên thế giới, trước đó cũng lưu hành chủ yếu 2 biến thể phụ của Omicron là BA.1, BA.2, thì đến nay một số nước ở khu vực châu Âu và Mỹ đã xuất hiện biến thể phụ BA.4, BA.5 và bắt đầu có sự gia tăng về số mắc.

Mặc dù chưa có bằng chứng cụ thể, nhưng một số nghiên cứu cho thấy, biến thể phụ BA.4, BA.5 có gây triệu chứng nặng tại khu vực châu Phi. Tuy nhiên, để có bức tranh tổng thể thì cần thêm nghiên cứu tại châu Âu, Mỹ.

"Trên thế giới, số mắc COVID-19 hiện tăng 8%, tử vong giảm 3%. Nhiều nước đang lo ngại bùng phát mới trong mùa hè. Số mắc trên thế giới cũng chưa ổn định, có lúc tăng, lúc giảm, không đồng đều giữa các khu vực. Tại khu vực châu Phi có sự gia tăng số mắc, tử vong. Tại khu vực Tây Thái Bình Dương gia tăng ca tử vong", GS.TS. Phan Trọng Lân cho biết.

Trung tâm Kiểm soát phòng ngừa và kiểm soát dịch bệnh châu Âu đã đưa khuyến cáo: Các quốc gia cần duy trì biện pháp ứng phó, như tiêm vaccine tăng cường, mũi nhắc lại cho những nhóm có nguy cơ mắc bệnh, tăng cường hệ thống giám sát trọng điểm.

WHO cũng nhận định, thế giới giới vẫn đang trong đại dịch, cảnh báo biến chủng mới có thể làm dịch bệnh phức tạp và gia tăng trở lại. Omicron hiện là biến chủng phổ biến, nhưng chưa phải là biến chủng cuối cùng. Vì thế, các nước vẫn cần tiếp tục duy trì các biện pháp ứng phó như tiêm vaccine, giám sát trọng điểm…

Với tình hình dịch hiện nay, ông Phan Trọng Lân tiếp tục đưa ra 2 kịch bản phòng, chống dịch. Kịch bản 1 đó là sự xuất hiện biến thể mới có thể không có ảnh hưởng hoặc lây lan nhanh như BA.4, BA.5, nhưng vaccine vẫn còn hiệu lực bảo vệ. Kịch bản thứ 2 là biến thể mới lây lan nhanh và kháng với vaccine, gây bệnh nặng, khi đó chắc chắn chúng ta phải áp dụng các biện pháp tổng thể từ cả xã hội.

Cũng theo Cục trưởng Cục Y tế dự phòng, qua việc tiêm vaccine COVID-19 vừa qua ở nước ta cho thấy, dù các loại vaccine khác nhau, có hiệu lực bảo vệ khác nhau, nhưng đều kéo giảm tỉ lệ bệnh nặng, ca tử vong. Đặc biệt, so sánh giữa người đã mắc và tiêm hoặc không tiêm sau khi mắc thì kháng thể và thời gian bảo vệ của người mắc bệnh và tiêm sau mắc sẽ lâu hơn.

Kịch bản khi biến thể phụ BA.5 xâm nhập nước ta

Tiêm mũi 3, mũi 4 có hiệu lực bảo vệ như nào?

Theo Cục Y tế dự phòng, ở nước ta hiện đang duy trì đà giảm số ca mắc mới, tỉ lệ chết/mắc rất thấp, biến thể lưu hành chủ yếu là BA.2 của Omicron có lâm sàng nhẹ. Số mắc ghi nhận chủ yếu ở phía bắc, trong 2 tháng qua là 107.000 ca, cao gấp 10 lần phía nam. Số mắc khu vực miền Trung cao gấp 2 lần khu vực Tây Nguyên. Hầu hết các tỉnh đều ghi nhận xu thế giảm. Có được điều này, một phần do chúng ta đạt tỉ lệ tiêm chủng cao.

Tuy nhiên, miễn dịch do mắc COVID-19 hay tiêm vaccine đều không bền vững. Hiệu quả của vaccine sau tiêm mũi 3 thường kéo dài trong vòng 3 tháng, sau thời gian này, hiệu quả phòng bệnh giảm rõ rệt, đặc biệt với biến thể Omicron.

TS.BS. Vương Ánh Dương, Phó Cục trưởng Cục Quản lý Khám, chữa bệnh (Bộ Y tế) cũng cho biết, các bằng chứng khoa học cho đến nay đã chỉ ra rằng, một nghiên cứu gần đây đăng trên tạp y khoa hàng đầu thế giới NEJM cho thấy, hiệu quả của vaccine sau tiêm mũi 3 chỉ kéo dài trong vòng 3 tháng. Sau thời gian này, hiệu quả của vaccine giảm rất rõ rệt, nhất là với biến chủng Omicron. Ở tháng thứ 3 sau tiêm thì hiệu quả bảo vệ chỉ 51%, sau đó giảm dần, thậm chí có nghiên cứu chỉ còn 10-20%. Như vậy, đến thời điểm hiện nay việc tiêm nhắc lại mũi 4 rất cần thiết.

Việc tiêm mũi 4 (mũi nhắc lại lần 2) đặc biệt hữu ích đối với những người từ 50 tuổi trở lên; người từ 18 tuổi trở lên có suy giảm miễn dịch từ thể vừa đến thể nặng; người từ 18 tuổi trở lên thuộc nhóm nguy cơ cao phơi nhiễm với COVID-19 như cán bộ y tế, cán bộ tuyến đầu (lực lượng công an, quân đội, giáo viên, người làm việc trong lĩnh vực giao thông vận tải, người cung cấp dịch vụ thiết yếu, người làm việc tại các cơ sở dịch vụ du lịch, trung tâm thương mại, siêu thị, chợ), công nhân, người làm việc các khu công nghiệp. Sau những đối tượng này, cần mở rộng các đối tượng khác.

Theo PGS.TS. Dương Thị Hồng, Phó Viện trưởng Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương, tỉ lệ tiêm mũi 3 ở nước ta đạt trên 65% ở người từ 18 tuổi trở lên, đặc biệt trong khoảng 10 ngày trở lại đây, tiến độ tiêm chủng mũi 4 đã tăng gấp 2,5 lần so với 10 ngày đầu của tháng 6.

Cùng chuyên mục

Tin khác

Hệ thống siêu thị OK của Nhật Bản cần nhập dầu gạo của Việt Nam

Hệ thống siêu thị OK của Nhật Bản cần nhập dầu gạo của Việt Nam

Hệ thống siêu thị OK của Nhật Bản đang từng bước mở rộng nhập khẩu trực tiếp một số các mặt hàng từ Việt Nam, trong thời gian qua, theo sự giới thiệu của Thương vụ Việt Nam tại Nhật Bản, hệ thống siêu thị OK đã nhập khẩu mặt hàng cà phê sấy khô và lạc rang tẩm mật ong.
EU thay đổi ngưỡng dư lượng hóa chất nông nghiệp dùng trong động thực vật

EU thay đổi ngưỡng dư lượng hóa chất nông nghiệp dùng trong động thực vật

Theo Thương vụ Việt Nam tại Bỉ và EU, tuần vừa qua, Ủy ban châu Âu vừa công bố 2 quy định thay đổi ngưỡng dư lượng hóa chất nông nghiệp dùng trong động thực vật. Đây là các chất thường dùng để chống sâu bệnh, kích thích tăng trưởng....
Đài Loan siết chặt quản lý sản phẩm thịt nhập khẩu

Đài Loan siết chặt quản lý sản phẩm thịt nhập khẩu

Theo thông tin từ Văn phòng Kinh tế Văn hóa Việt Nam tại Đài Bắc (Trung Quốc), Cơ quan quản lý Y tế và phúc lợi Đài Loan gần đây đã ban hành thông báo về Quy định nhập khẩu sản phẩm từ thịt vào Đài Loan cần đính kèm các tài liệu/ chứng thư chứng nhận chính thức của nước xuất khẩu.
Quy định mới của EU về việc sửa đổi mẫu Giấy chứng nhận an toàn thực phẩm

Quy định mới của EU về việc sửa đổi mẫu Giấy chứng nhận an toàn thực phẩm

Theo thông tin từ Thương vụ Việt Nam tại Bỉ và EU, ngày 15 tháng 7 năm 2022, Ủy ban châu Âu ban hành Quy định thực hiện số (EU) 2022/1219 (Commission Implementing Regulation (EU) 2022/1219) về việc sửa đổi mẫu giấy Chứng nhận an toàn thực phẩm đối với các Lô hàng sản phẩm hỗn hợp có chứa thành phần nguyên liệu có nguồn gốc từ động vật được nhập khẩu và quá cảnh vào EU (chủ yếu liên quan đến sản phẩm hỗn hợp có chứa sữa).
Các nước kêu gọi tuân thủ phán quyết trong vấn đề Biển Đông

Các nước kêu gọi tuân thủ phán quyết trong vấn đề Biển Đông

Nhân 6 năm ngày Tòa Trọng tài thường trực (PCA) ở La Haye (Hà Lan) ra phán quyết về vụ kiện liên quan đến những tranh chấp trên Biển Đông (12/7), nhiều nước trên thế giới kêu gọi tuân thủ phán quyết của PCA.
Giá dầu thế giới 'tuột dốc'

Giá dầu thế giới 'tuột dốc'

Giá dầu thế giới giảm mạnh trong phiên giao dịch ngày 12/7 do giá trị đồng USD tăng mạnh và những lo ngại về triển vọng nhu cầu tiêu thụ dầu suy yếu hơn.
Hà Lan sẽ lưu trữ đủ lượng khí đốt cho mùa đông năm nay

Hà Lan sẽ lưu trữ đủ lượng khí đốt cho mùa đông năm nay

Bộ trưởng Chính sách Khí hậu và Năng lượng Hà Lan vừa thông báo rằng cơ sở lưu trữ khí đốt quan trọng của Hà Lan, Bergermeer sẽ được lấp đầy ít nhất 68% vào đầu mùa đông năm nay nhờ sự thỏa thuận với 15 doanh nghiệp liên quan. Theo đó, Hà Lan sẽ đáp ứng các yêu cầu của châu Âu về lượng khí đốt dự trữ.
Châu Âu đứng đầu thế giới về số ca nhiễm COVID-19 mới

Châu Âu đứng đầu thế giới về số ca nhiễm COVID-19 mới

Tính đến sáng 2/7, số ca nhiễm và tử vong vì COVID-19 thống kê được trên thế giới lần lượt là 553.422.447 và 6.359.425 trường hợp. Trong 24 giờ qua, thế giới ghi nhận thêm 679.640 ca nhiễm COVID-19 mới, trong đó châu Âu đứng đầu với 305.306 trường hợp.
Xem thêm